Saga
Saga – miękki, kremowy ser z Danii przypominający francuskie brie, ale z przeplataną, niebieską pleśnią nadającą mu wyraźniejszy zapach i delikatnie pikantny finisz. W handlu bywa określany jako Blue Brie, czyli połączenie kremowości brie z charakterem serów typu blue.
Pochodzenie sięga prac rodziny serowarów Tholstrup, która opracowała recepturę; dziś produkcję prowadzą duńskie zakłady mleczarskie – w ofercie dużych marek, np. Arla, pojawiają się różne wersje Sagi.
Sensorycznie dominuje kremowa konsystencja z miękką, jadalną skórką; żywa, lekko wilgotna struktura pod nią daje gładkie rozsmarowywanie. Aromat – mieszanka mleczno-kwaśnej słodyczy i wilgotnej pleśni, w smaku wyczuwalna lekka pikantność i umiarkowana słoność. Uwaga na intensywniejsze partie veins – miejscami smak bywa mocniejszy i bardziej słony niż na brzegu.
Zastosowania
Saga sprawdza się w kilku konkretnych rolach kulinarnych:
- na desce serów – łączy się z miodem, orzechami włoskimi i gruszką;
- zapiekana – niska temperatura, krótki czas pozwalają osiągnąć kremowy środek bez rozdzielenia tłuszczu;
- w sałatkach – kawałki z rukolą, pieczonym burakiem i octem balsamicznym;
- w sosach śmietanowych – dodaje głębi i lekko pikantnej nuty do makaronu lub gnocchi.
W kuchniach świata Saga pojawia się jako wariant francuskich dań z brie, wykorzystywana w nordyckich kanapkach typu smørrebrød z kiszonym ogórkiem, a także w nowoczesnych fusion przepisach – np. zapiekana z żurawiną i kruszonką z migdałów.
Warianty i zamienniki mają sens zależnie od oczekiwanego efektu: Cambozola (niemiecki blue-brie) zbliża się najbardziej – mniej słona i nieco bardziej kremowa; gorgonzola dolce doda więcej wilgotnej pikantności i soli; zwykłe brie zniweluje nuty pleśni, jeśli smak ma być łagodniejszy.
Przechowywanie i pułapki początkujących
Przechowywać w lodówce, najlepiej w papierze do sera lub pergaminie, w temperaturze ok. 4°C – unikaj szczelnego foliowania, które sprzyja rozwojowi nieprzyjemnego zapachu amoniaku. Przed podaniem wyjąć na 20-30 minut, by krem się ustabilizował. Częste błędy: zbyt wysoka temperatura pieczenia – ser rozwarstwia się i robi się tłusty; odcinanie skórki – traci się teksturalny kontrast; przechowywanie w plastikowym pojemniku – smak zaczyna przypominać „stare mleko”.
Najczęściej zadawane pytania: czy skórka jest jadalna – tak, miękka i jadalna skórka wnosi teksturę; czy można zapiekać – tak, lecz przy niskiej temp. by uniknąć rozdzielenia tłuszczu; czy bezpieczna dla ciężarnych – przy serach miękkich wskazana ostrożność, unikać niepasteryzowanych wersji.
Ciekawostka: nazwa Blue Brie pojawiła się w handlu, by wskazać hybrydowy charakter Sagi – inspiracja francuskim brie i serami niebieskimi. W Polsce dostępność jest dość dobra w większych supermarketach i delikatesach – opakowania marek typu Arla zwykle kosztują w przybliżeniu 40-80 zł/kg, zależnie od sklepu i jakości.
