pszenica

Charakterystyka produktu

Pszenica to jedno z najstarszych i najważniejszych zbóż uprawianych na świecie. Jej ziarna są owalne, jasnobrązowe lub złociste i bogate w węglowodany złożone, białko roślinne oraz składniki mineralne. Pszenica od wieków stanowi podstawę diety człowieka – jest wykorzystywana do produkcji mąki, kasz, płatków, pieczywa, makaronów i wielu innych produktów spożywczych.

Dla kogo pszenica?

Dla osób, które nie mają alergii lub nietolerancji na gluten – czyli dla większości populacji. Pszenica to źródło energii, błonnika i witamin z grupy B. Jest składnikiem uniwersalnym – obecnym w diecie dzieci, dorosłych, sportowców i seniorów. Dobrze zbilansowana dieta z produktami pszennymi może wspierać zdrowie i prawidłowe funkcjonowanie organizmu.

Wartości odżywcze

Ziarna pszenicy zawierają węglowodany (głównie skrobię), białko (w tym gluten), błonnik pokarmowy, witaminy z grupy B (B1, B2, B6), żelazo, cynk, magnez, mangan oraz przeciwutleniacze. Pełnoziarnista pszenica jest szczególnie wartościowa ze względu na większą zawartość błonnika i minerałów – znajduje się on głównie w łusce ziarna.

Zastosowanie kulinarne

Pszenica jest wykorzystywana na wiele sposobów – w formie mąki (np. typ 450, 500, 750, 1850), kasz (np. pęczak, kasza manna, bulgur), płatków, otrębów czy kiełków. Stanowi podstawę pieczywa, makaronów, ciastek, naleśników, ciast, a także zup i sałatek. W formie ziarna gotuje się ją podobnie do kasz, jako składnik sałatek i dań jednogarnkowych.

Rodzaje pszenicy

• Pszenica zwyczajna (chlebowa) – najczęściej uprawiana, do mąki i pieczywa
• Pszenica durum – twarda, o wysokiej zawartości białka, idealna do makaronów
• Pszenica orkiszowa – pradawna odmiana, bardziej delikatna i łatwiej trawiona
• Pszenica płaskurka i samopsza – pierwotne, mniej przetworzone gatunki o bogatym profilu odżywczym

Jak powstaje?

Pszenica uprawiana jest na polach, zbierana w czasie żniw, a następnie suszona i oczyszczana. W zależności od przeznaczenia, ziarno może zostać zmielone na mąkę, wypolerowane na kaszę lub poddane walcowaniu (płatki). Ziarna pszenicy są też wykorzystywane do kiełkowania lub fermentacji (np. w produkcji piwa czy spirytusu).

Alternatywy

Dla osób z nietolerancją glutenu – alternatywami są ryż, kukurydza, gryka, komosa ryżowa, amarantus, proso, sorgo czy mąki bezglutenowe (np. kokosowa, migdałowa, jaglana). W piekarnictwie zamiennikiem może być orkisz, żyto lub mieszanki zbóż pełnoziarnistych.

Najlepsze sposoby spożycia

Pszenica najlepiej smakuje jako składnik pełnoziarnistego pieczywa, makaronu lub płatków śniadaniowych. Można przygotować z niej kaszę do zup i sałatek, ciasta z mąki pszennej, placki, naleśniki, a także kotlety z dodatkiem ziaren. Świetna również do kiełkowania – młode kiełki pszenicy są bogate w enzymy i chlorofil.

Przykładowe przepisy

• Chleb na mące pszennej typu 750
• Makaron z pszenicy durum z sosem pomidorowym
• Sałatka z gotowaną pszenicą, rukolą i fetą
• Ciasto drożdżowe z mąki pszennej i owocami
• Kasza bulgur z warzywami i ziołami